HR

Czy AI może pomóc przy planowaniu urlopów i zarządzaniu zastępstwami w urzędzie gminy?

AI sprawdzi salda urlopowe, wyłapie zderzenia terminów i przygotuje projekt upoważnienia do zastępstwa. Decyzja kadrowa zostaje po Waszej stronie.

⏱ 8 min czytania · 📅 20.11.2026 · 👁 6 wyświetleń

AI może przejąć znaczną część pracy biurowej przy planowaniu urlopów i obsłudze zastępstw w urzędzie: wygeneruje projekt rocznego planu urlopowego z podziałem na referaty, sprawdzi salda urlopowe, wyłapie zderzenia terminów i przygotuje draft pisemnego upoważnienia do zastępstwa na konkretne stanowisko. Decyzja o tym, kto kiedy bierze urlop i kto zastępuje kierownika referatu, zostaje po Waszej stronie, bo AI nie zna bieżącej sytuacji operacyjnej. Do startu wystarczy zestawienie zatrudnionych z saldami urlopowymi z systemu kadrowego wyeksportowane do pliku CSV lub XLS.

Co konkretnie AI robi przy rocznym planie urlopów

Obowiązek sporządzenia planu urlopów wynika z art. 163 Kodeksu pracy. W urzędzie plan tworzy się zwykle odrębnie dla każdego referatu lub wydziału, a gotowy dokument zatwierdza wójt albo burmistrz. Praca kadrowej przy zebraniu wniosków, sprawdzeniu sald i ułożeniu grafiku bez kolizji potrafi zabrać kilka godzin. AI robi to sprawniej, bo czyta tabele, porównuje daty i wyłapuje konflikty szybciej niż człowiek przy arkuszu.

AI przegląda zestawienie zatrudnionych w referacie z przypisanymi saldami urlopowymi i urlopami zaległymi. Na tej podstawie generuje projekt grafiku tak, żeby w tym samym tygodniu nie wyjechali jednocześnie wszyscy pracownicy znający dany obszar spraw. Wyłapuje zderzenia: referent ds. dowodów osobistych i jego jedyny zastępca na tym samym urlopie to typowy problem, który AI zauważy od razu.

U jednego z naszych klientów plan urlopowy dla czterech referatów (łącznie 28 osób) zajmował sekretarzowi prawie pół dnia rocznie. Po wrzuceniu pliku z danymi kadrowej AI ułożyło wstępny rozkład i wskazało trzy kolizje do ręcznej decyzji. Cały projekt był gotowy w godzinę.

Co AI przygotuje:

  • projekt grafiku urlopowego z podziałem na referaty i miesiące
  • zestawienie urlopów zaległych z datami granicznymi, do kiedy pracownik musi je wykorzystać
  • lista zderzonych terminów wymagająca decyzji kierownika
  • gotowy szablon planu urlopów z rubrykami do podpisu
  • przypomnienie o pracownikach z urlopem zaległym przekraczającym 26 dni na koniec roku

Jedno ważne zastrzeżenie: AI nie wie, że referent ds. geodezji jest w tym tygodniu jedyną osobą obsługującą komisję przetargową albo że właśnie trwa kontrola RIO. Plan, który wygeneruje, to projekt do korekty, nie gotowy dokument do podpisania bez czytania.

Zastępstwa formalne: kiedy brakuje dokumentu przed wyjazdem

Zastępstwa w urzędzie gminy to nie to samo co w firmie prywatnej. Kilka stanowisk wymaga pisemnego upoważnienia wójta lub burmistrza zanim pracownik wejdzie w zastępstwo. Bez tego dokumentu czynności prawne podjęte w zastępstwie mogą zostać zakwestionowane przez stronę, organ nadzoru albo RIO.

Chodzi przede wszystkim o:

  • zastępstwo sekretarza gminy, najczęściej w drodze zarządzenia wójta lub burmistrza wskazującego konkretną osobę
  • zastępstwo skarbnika gminy, wymagające odrębnego upoważnienia, bo skarbnik kontrasygnuje zobowiązania finansowe
  • zastępstwo kierownika urzędu stanu cywilnego, wymagające pisemnego upoważnienia organu wykonawczego lub wyznaczenia z-cy kierownika USC przez radę gminy
  • zastępstwo osoby upoważnionej do wydawania decyzji administracyjnych, gdzie upoważnienie musi wyraźnie wymieniać kategorie spraw objętych zastępstwem

Typowo wygląda to tak: kierownik referatu wspomina w piątek po południu, że jedzie na urlop od poniedziałku. AI może błyskawicznie sprawdzić, czy jest ważne upoważnienie dla wskazanego zastępcy i czy obejmuje pełen zakres decyzji wydawanych przez referat. Jeśli nie, generuje projekt dokumentu do podpisu jeszcze przed wyjazdem. To też jest weryfikacja: zdarzało się, że upoważnienie wygasło rok wcześniej i nikt tego nie zauważył, bo nikt nie pilnował dat ważności w rejestrze upoważnień i pełnomocnictw.

AI przygotuje projekt pisemnego upoważnienia z imieniem i nazwiskiem pracownika, stanowiskiem, datami obowiązywania i zakresem czynności, a także projekt wpisu do rejestru upoważnień. Podpisuje wójt lub burmistrz. AI nie podpisuje niczego.

Powiązanie urlopów z terminami KPA: co się dzieje ze sprawami prowadzącego

Przy planowaniu urlopów w urzędzie rzadko myśli się o tym z wyprzedzeniem. A potrafi sprawić duże kłopoty. Jeśli referent prowadzący sprawę jedzie na urlop na trzy tygodnie, ktoś musi pilnować spraw z terminami. Art. 35 Kodeksu postępowania administracyjnego nakłada na organ obowiązek załatwienia sprawy bez zbędnej zwłoki, nie na konkretnego urzędnika. Przekroczenie terminu grozi ponagleniem, a potem skargą na bezczynność do WSA.

AI może przed urlopem referenta przejrzeć jego zasobnik spraw i wskazać:

  • sprawy, których termin KPA przypada w czasie nieobecności
  • sprawy wymagające pilnego przejęcia przez zastępcę
  • listę spraw do przekazania z datami terminów i obecnymi statusami

To szczególnie ważne w referatach, gdzie jedno zdarzenie (przetarg, sesja rady, zebranie wiejskie) zbiega się z zaplanowanym urlopem kilku osób naraz. AI widzi taki splot wcześniej. Kierownik dowiaduje się o problemie trzy tygodnie przed urlopem, nie w dniu wyjazdu.

Długotrwałe nieobecności: zwolnienia lekarskie i urlopy rodzicielskie

Roczny plan urlopów to jedno. Długotrwałe nieobecności to zupełnie inna kategoria, która wchodzi w ten plan przez cały rok bez zapowiedzi.

Elektroniczne zwolnienia lekarskie (e-ZLA) spływają od 2018 roku bezpośrednio na PUE Pracodawca z systemu ZUS. Dane o nieobecności pojawiają się zazwyczaj następnego dnia roboczego po wystawieniu zwolnienia. AI może przeglądać zestawienie e-ZLA pobranych z PUE i na tej podstawie aktualizować dostępność referatu na dany tydzień, wskazując, czy brakuje obsadzenia na stanowiskach wymagających upoważnienia.

Gdy zwolnienie trwa długo, AI przygotuje projekt pisma do kierownika o potrzebie zatrudnienia pracownika na zastępstwo albo o konieczności wydania nowego upoważnienia dla innej osoby, która przejęłaby prowadzenie spraw.

Przy urlopach macierzyńskich, ojcowskich i rodzicielskich AI pomoże wyliczyć daty graniczne i zestawić je z planem urlopów reszty referatu. Wniosek pracownika AI może sprawdzić pod kątem kompletności danych i terminowości złożenia. Długość urlopów rodzicielskich i ojcowskich wynika z przepisów Kodeksu pracy i AI policzy je na podstawie daty porodu podanej przez pracownika, bez ręcznego sięgania do tabel.

Ustawa o pracownikach samorządowych: co różni urlopy od zasad ogólnych

Pracownicy samorządowi mają kilka odrębności względem Kodeksu pracy, które wpływają na planowanie urlopów i które łatwo przeoczyć.

Urlop dodatkowy dla mianowanych. Pracownicy zatrudnieni na podstawie mianowania (art. 24 ustawy z 21 listopada 2008 r. o pracownikach samorządowych) mają prawo do dodatkowego urlopu wypoczynkowego po spełnieniu warunków stażowych. AI wyliczy należny urlop dodatkowy na podstawie danych z akt i daty zatrudnienia, żeby sekretarz nie musiał liczyć ręcznie ani zaglądać do akt przy każdym nowym pracowniku.

Urlop na żądanie. Przysługuje pracownikom samorządowym, ale pracodawca może odmówić, jeśli jest to uzasadnione szczególnymi potrzebami urzędu. Krótkie zdanie. AI przygotuje projekt odmowy z lakonicznym, formalnym uzasadnieniem, gdy kierownik zdecyduje o jej konieczności. Sam projekt to punkt wyjścia do oceny, nie gotowe pismo do wysłania bez weryfikacji.

Wątpliwości prawne, zwłaszcza dotyczące konkretnych sporów z pracownikiem albo niejasnych przepisów przejściowych, kierujcie do radcy prawnego. AI nie zastępuje tu interpretacji prawnej i nie zna aktualnego orzecznictwa sądów pracy.

Jak podpiąć AI pod dane z systemu kadrowego

Większość polskich urzędów używa systemów kadrowych: Comarch Optima (moduł Kadry i Płace), Sage HR, moduł kadrowy w Otago Prestiż (Asseco), SIGID lub innych platform finansowo-kadrowych dostosowanych do sektora publicznego. Niemal każdy z tych systemów pozwala wyeksportować zestawienie urlopów do pliku CSV lub XLS.

Najprostsze podejście: eksportujecie plik raz w miesiącu lub przed sezonem urlopowym, wrzucacie do AI z poleceniem i dostajecie zestawienie gotowe do decyzji. Bezpośrednia integracja, gdzie AI samo pobiera dane z systemu kadrowego bez ręcznego eksportu, jest możliwa, ale wymaga oddzielnej konfiguracji narzędzia po stronie Waszego portalu AI.

Jeśli urząd prowadzi wnioski urlopowe przez moduł w systemie EZD (EZD PUW, EZD RP, SIDAS Madkom) albo własną aplikację, AI może przeglądać ich listę i sprawdzać statusy. Sam obieg wniosków zostaje w systemie. AI analizuje dane i generuje zestawienia, nie ingeruje w zatwierdzanie wniosków.

Od czego zaczynacie w urzędzie

Nie trzeba dużego projektu wdrożeniowego, żeby zobaczyć efekt. Trzy kroki na dobry start:

  • Eksport danych: pobieracie z systemu kadrowego zestawienie zatrudnionych z saldami urlopowymi w formacie CSV lub XLS. Jeśli system tego nie umożliwia wprost, sprawdźcie moduł raportowy, zwykle jest tam gotowy widok urlopów do eksportu.
  • Pierwsze pytanie do AI: wrzucacie plik z prośbą, żeby AI sprawdziło, komu kończy się urlop zaległy i gdzie są zderzenia terminów w poszczególnych referatach. Wynik dostajecie od razu, bez żmudnego przeglądania wiersz po wierszu.
  • Projekt dokumentu: jeśli brakuje upoważnienia przed urlopem kierownika, prosicie AI o przygotowanie projektu z odpowiednimi danymi. Sprawdzacie, uzupełniacie o brakujące informacje i dacie do podpisu wójtowi.

Kolejny krok to automatyzacja. AI może samo wysyłać comiesięczne przypomnienia do kierowników referatów o pracownikach z urlopem zaległym przekraczającym 26 dni albo generować projekt planu urlopów na nowy rok tuż po grudniowym zebraniu podsumowującym. Taki automat ustawiacie raz i działa bez kolejnych próśb z Waszej strony.

Chcecie sprawdzić, czy Wasz urząd jest gotowy na taki krok i od czego najlepiej zacząć? Skorzystajcie z naszego bezpłatnego audytu. Możecie też zobaczyć, jak podobne sprawy kadrowe AI rozwiązało w innych jednostkach samorządu, w naszych realnych wdrożeniach.

Najczęstsze pytania

Czy AI może zatwierdzać wnioski urlopowe pracowników urzędu?

Nie. AI przegląda salda i sprawdza kolizje terminów, ale zatwierdzenie wniosku urlopowego to decyzja kierownika lub sekretarza. AI nie zna bieżącej sytuacji operacyjnej referatu, więc nie zastępuje tu człowieka.

Skąd AI weźmie dane o urlopach i saldach pracowników urzędu?

Eksportujecie zestawienie z systemu kadrowego (Comarch Optima, Sage, Otago Prestiż) do pliku CSV lub XLS i udostępniacie AI. Bezpośrednia integracja z systemem jest możliwa, ale wymaga oddzielnej konfiguracji narzędzia po stronie portalu.

Czy AI przygotuje upoważnienie do zastępstwa sekretarza lub skarbnika gminy?

Tak, AI generuje projekt pisemnego upoważnienia z danymi pracownika, datami i zakresem czynności. Dokument wymaga podpisu wójta lub burmistrza, zanim pracownik wejdzie w zastępstwo.

Co z urlopami dodatkowymi przysługującymi pracownikom mianowanym w samorządzie?

AI wyliczy saldo urlopu dodatkowego na podstawie danych z akt i art. 24 ustawy z 21 listopada 2008 r. o pracownikach samorządowych. Interpretację wątpliwości prawnych dotyczących konkretnych sporów zostawcie radcy prawnemu.

Czy AI przypomni o urlopach zaległych, zanim przepadnie roszczenie pracownika?

Tak. AI przejrzy zestawienie i wskaże pracowników, którym urlop zaległy grozi przepadnięciem po 30 września roku następnego (art. 168 Kodeksu pracy). To jeden z prostszych automatów, który można uruchomić bez dużego wdrożenia.

Opracowanie: zespół redAi z wykorzystaniem narzędzi AI.

Bezpłatny audyt

Chcecie sprawdzić, jak AI rozwiąże to u Was?

Bezpłatny audyt potrzeb i pokaz działającego wdrożenia. Bez zobowiązań.

Może Was też zainteresować